Ydi hyn yn ddiogel? 

Pwy yn union sy’n siarad gyda phwy? Pwy sy’n sicrhau bod cynnwys priodol yn cael ei roi ar-lein neu ei ffrydio? Sut gallwch chi warchod preifatrwydd y rhai sy’n ymuno â’r cyfarfodydd chwaraeon newydd yma? A sut gallwch chi sicrhau nad yw eich plant, wrth wylio Joe Wicks – The Body Coach – yn dod ar draws rhywbeth yn annisgwyl nad ydych am iddynt ei weld.               

Dylai’r holl faterion diogelu hyn fod yn flaenllaw ym meddyliau cyrff rheoli, clybiau ac unigolion – yn enwedig y rhai sy’n cynnwys cyswllt ag ieuenctid.             

Felly os ydych chi’n glwb pêl rwyd neu rygbi sy’n ceisio rhoi ymarferion ar-lein i’ch chwaraewyr gymryd rhan ynddynt yn eu cartrefi, neu’n grŵp ioga sydd wedi symud o’r gampfa i ystafell fyw pawb, mae’n hanfodol rhoi ystyriaeth i’r holl fesurau gwarchod angenrheidiol.           

Gair gan yr NSPCC

Mae Laura Whapham – uwch ymgynghorydd ar gyfer amddiffyn plant mewn chwaraeon gyda’r NSPCC – yn cyfaddef: “Mae pethau wedi newid mor gyflym mewn cyfnod mor fyr o amser fel bod hwn yn faes newydd iawn.  

“Ond mae canllawiau eang ar gyfer y sefyllfa newydd yma mewn chwaraeon rydyn ni wedi’u haddasu o gyfarwyddyd penodol i addysg. 

“Wrth gwrs mae pethau i feddwl amdanyn nhw pan mae eich plant yn mynd ar-lein a’r cyngor gorau yw sicrhau bod rhieni’n chwarae rhan lawn ac yn rhoi eu caniatâd.           

“Os ydych chi’n sefydlu rhywbeth ar Facebook, rhaid i chi wneud yn siŵr bod y plant i gyd dros 13 oed, oherwydd dyma’r oedran priodol ar gyfer mynd ar Facebook.

“Os nad ydyn nhw, rhaid i chi weithio gyda’r rhieni a sicrhau mynediad drwy broffil y rhieni. Hefyd dylech chi fod yn sicrhau nad chi yw’r unig oedolyn sy’n rhan o’r grŵp.”

Gwybodaeth dechnegol i rieni 

Os yw hynny’n bosib, dylai rhieni geisio gwirio bod y cynnwys mae eu plant yn ceisio ei weld yn addas ac mai’r cynnwys hwn oedd yr un a fwriadwyd. 

Rhaid i hyfforddwyr fod yn ymwybodol nad yw platfformau ar-lein am ddim fel YouTube neu Facebook Live yn galluogi i chi gyfyngu ar eich cynulleidfa. 

Rhaid iddynt sicrhau eu bod yn ymwybodol o’r gosodiadau preifatrwydd a’u bod yn gwybod ymlaen llaw sut maent yn mynd i roi gwybod am unrhyw gynnwys amharchus neu’n tramgwyddo y dônt ar ei draws.  

Ni ddylent chwaith geisio dod yn ffrindiau gyda phlentyn ar gyfryngau cymdeithasol. Mae’n llawer gwell sefydlu’r holl gyswllt drwy dudalen benodol i’r clwb.             

Mae diogelu yn hanfodol 

Hefyd, rhaid i glybiau a chyrff rheoli feddwl digon am ddarparwyr y sesiynau os nad y rhain yw eu hyfforddwyr arferol hwy.  

A ydynt yn gymwys? Beth oedd lefel y dilysu?           

Oes asesiad risg wedi’i gynnal ar gyfer y gweithgaredd ac os oes unrhyw anafiadau ymhlith y grŵp, sut byddant yn cael eu rheoli?

Mae hefyd yn hanfodol bod y gofynion diogelu arferol yn berthnasol – bod y lleoliad ar gyfer yr hyfforddwr a’r cyfranogwr yn ddiogel ac yn briodol, bod y dillad a’r offer priodol yn cael eu defnyddio, ac nad yw unrhyw ddata sy’n cael eu cyfnewid yn cael eu rhannu heb ganiatâd.

“Mae’r byd ar-lein yn darparu llawer o gyfleoedd i glybiau chwaraeon sy’n methu gweithredu fel arfer ar hyn o bryd, ond mae’n rhaid i’r dull o weithredu fod yn un gofalus,” meddai Laura.

“Does neb eisiau gorblismona pethau o dan y rhan fwyaf o amgylchiadau, ac mae’n wych bod pobl yn gallu dal ati i gymryd rhan mewn chwaraeon, ond mae’n rhaid i ni warchod pobl hefyd, ac mae’r un egwyddorion ag o’r blaen yn parhau’n berthnasol.”  

Cyngor call i glybiau

•Cofiwch ddilyn polisi diogelwch ar-lein eich clwb neu eich corff rheoli. 

•Gwnewch yn siŵr bod gennych chi weithdrefnau clir yn eu lle er mwyn rhoi sylw i unrhyw bryderon.         

•Gwnewch yn siŵr bod yr holl hyfforddwyr yn ymwybodol o’r codau ymddygiad presennol.

•Gwnewch yn siŵr bod yr hyfforddwyr yn gymwys ac wedi’u hyswirio a’u recriwtio yn briodol.      

•Pan mae plant yn cymryd rhan, rhaid cynnwys y rhieni gymaint â phosib.   

•Sicrhewch bod gennych chi’r gosodiadau preifatrwydd cywir ar gyfer gweithgareddau grŵp ar-lein.

•Cofiwch gynnal yr asesiadau risg arferol.